Zelfportret

Johan Gregor van der Schardt, ca. 1573, buste, BK-2000-17

Om dit kleine borstbeeld – het is de helft van de ware grootte – te maken, moest de beeldhouwer allerlei kunstgrepen met spiegels verrichten. Van der Schardt heeft zichzelf niet recht van voren weergegeven, maar hij wendt zijn blik van de beschouwer af, alsof hij deze niet wil zien. Het naakte…

Te zien in zaal 2.3

Portretten van Giuliano en…

Piero di Cosimo, 1482 - 1485, schilderij, SK-C-1368

Op dit tweeluik is de vooraanstaande Florentijnse architect Giuliano da Sangallo geportretteerd met zijn pas overleden vader Francesco, die architect en musicus was. Het zijn vroege voorbeelden van portretten waarin het beroep van de afgebeelden centraal staat. Pen en passer duiden op de bouwkunst,…

Te zien in zaal 0.5

Nachtwacht, Schutters van wijk II…

Rembrandt van Rijn, 1642, schilderij, SK-C-5

Rembrandts beroemdste en grootste doek werd gemaakt voor de Kloveniersdoelen. Dit was een van de verenigingsgebouwen van de Amsterdamse schutterij, de burgerwacht van de stad. Rembrandt was de eerste die op een groepsportret de figuren in actie weergaf. De kapitein, in het zwart, geeft zijn…

Te zien in de Nachtwachtzaal

Portret van een vrouw, mogelijk…

Rembrandt van Rijn, 1639, schilderij, SK-C-597

Maria Trip, een rijke Amsterdamse koopmansdochter, was twintig toen Rembrandt haar portretteerde. De kunstenaar plaatste Maria in een stenen boog en besteedde veel aandacht aan de lichtreflecties, haar modieuze jurk en sieraden. De kostbare kleding is afgewerkt met stroken goudkant en Maria draagt…

Te zien in zaal 2.8

Portretten van Giuliano en…

Piero di Cosimo, 1482 - 1485, schilderij, SK-C-1367

Op dit tweeluik is de vooraanstaande Florentijnse architect Giuliano da Sangallo geportretteerd met zijn pas overleden vader Francesco, die architect en musicus was. Het zijn vroege voorbeelden van portretten waarin het beroep van de afgebeelden centraal staat. Pen en passer duiden op de bouwkunst,…

Te zien in zaal 0.5

Maria Magdalena

Jan van Scorel, ca. 1530, schilderij, SK-A-372

De vrouw is Maria Magdalena. Zij is herkenbaar aan de zalfpot, waarmee ze de voeten van Jezus zou hebben verzorgd. Van Scorel schilderde haar als verleidelijke, luxe geklede courtisane, een verwijzing naar haar vermeende verleden als prostituee. In haar kleding straalt de invloed van de Italiaanse…

Te zien in zaal 0.6

Zelfportret als de apostel Paulus

Rembrandt van Rijn, 1661, schilderij, SK-A-4050

Rembrandt is hier ongeveer 55 jaar oud. Hij heeft zichzelf voorgesteld als de apostel Paulus, te herkennen aan diens vaste attributen: een manuscript en een zwaard, waarvan het handvat uit zijn mantel steekt. Dit zelfportret is typerend voor Rembrandts late schilderstijl: hij liet de structuur van…

Het vrolijke huisgezin

Jan Havicksz. Steen, 1668, schilderij, SK-C-229

In dit huishouden hebben jong en oud uitbundig plezier: moeder en grootmoeder zingen, de kinderen maken muziek of roken, terwijl vader het glas heft. Het briefje aan de schoorsteen meldt veelzeggend ‘zo de ouden zongen, zo piepen de jongen’. Steen bracht dit spreekwoord in beeld en maakte zo…

Te zien in de Eregalerij

De heilige maagschap

Geertgen tot Sint Jans (atelier van), ca. 1495, schilderij, SK-A-500

In dit fictieve, middeleeuwse kerkgebouw is Christus’ naaste familie bijeen, de heilige maagschap, naar het oud-Nederlandse woord ‘maag’ voor bloedverwantschap. Links, in een blauw gewaad, zit Maria met Jezus en naast zich haar moeder Anna. Daarachter staan hun echtgenoten Jozef en Joachim. Rechts…

Te zien in zaal 0.1

De zielenvisserij

Adriaen Pietersz. van de Venne, 1614, schilderij, SK-A-447

Op de rivier vissen protestanten (links) en katholieken (rechts) naar aanhangers. Dat de strijd tussen katholieken en protestanten ook een politieke machtsstrijd was, blijkt uit de aanwezigheid van de machthebbers op beide oevers. Links: stadhouder prins Maurits en zijn broer Frederik Hendrik met…

Te zien in zaal 2.5